Nghị định 291/2026/NĐ-CP bổ sung và hoàn thiện các quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế, hóa đơn, đặt ra những yêu cầu mới mà doanh nghiệp và kế toán cần lưu ý. Việc nắm rõ các quy định mới sẽ giúp doanh nghiệp chủ động phòng tránh sai phạm và thực hiện đúng nghĩa vụ thuế, hóa đơn. Bài viết dưới đây hóa đơn điện tử EasyInvoice sẽ tổng hợp những điểm đáng chú ý và hướng dẫn doanh nghiệp chủ động tuân thủ. 

1. Tổng quan Nghị định 291/2026/NĐ-CP

Những thông tin tổng quan về Nghị Định 291/2026/NĐ-CP:

• Số hiệu: 291/2026/NĐ-CP, ban hành ngày 21/7/2026 tại Hà Nội
• Cơ quan ban hành: Chính phủ.
• Nội dung: Sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 125/2020/NĐ-CP ngày 19/10/2020 quy định xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn (Nghị định này đã từng được sửa đổi bởi Nghị định 102/2021/NĐ-CP và Nghị định 310/2025/NĐ-CP)
• Căn cứ pháp lý: Luật Tổ chức Chính phủ số 63/2025/QH15; Luật Xử lý vi phạm hành chính số 15/2012/QH13 (sửa đổi bởi Luật số 67/2020/QH14 và Luật số 88/2025/QH15); Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15
• Hiệu lực: Có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành (21/7/2026)

2. 3 điểm sửa đổi, bổ sung chính tại Nghị định 291/2026/NĐ-CP

Nghị định 291/2026/NĐ-CP tập trung vào việc tạo khung pháp lý chặt chẽ trong việc cung cấp thông tin thuế quốc tế, tránh chồng chéo xử phạt và đồng bộ hệ thống pháp luật. 

2.1. Điều 1 – Sửa đổi nguyên tắc xử phạt (điểm d khoản 3 Điều 5)

Điều 1 sửa đổi nguyên tắc xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn theo hai hướng:

• Bãi bỏ nguyên tắc cũ: “hành vi vi phạm về sử dụng hóa đơn không hợp pháp, sử dụng không hợp pháp hóa đơn thuộc trường hợp bị xử phạt theo Điều 16, Điều 17 thì không bị xử phạt theo Điều 28”. Nguyên tắc này bị bãi bỏ do quy định làm căn cứ tại khoản 2 Điều 136 Luật Quản lý thuế 2019 đã không còn trong Luật Quản lý thuế 2025.
• Bổ sung nguyên tắc mới: hành vi vi phạm về cung cấp thông tin phục vụ trao đổi thông tin thuế quốc tế (theo pháp luật Việt Nam, điều ước/thỏa thuận quốc tế về thuế) nếu đã bị xử phạt theo Điều 19a thì không bị xử phạt trùng theo Điều 14, Điều 15, Điều 19 của Nghị định 125/2020/NĐ-CP.

Mục đích: đảm bảo nguyên tắc một hành vi vi phạm hành chính chỉ bị xử phạt một lần.

2.2. Điều 2 – Bổ sung Mục 3 và Điều 19a: Chế tài mới cho hành vi vi phạm cung cấp thông tin thuế quốc tế

Đây là nội dung trọng tâm nhất của Nghị định 291/2026/NĐ-CP. Điều 19a (mới) quy định 2 mức phạt tiền và 1 biện pháp khắc phục hậu quả áp dụng cho người nộp thuế và tổ chức, cá nhân liên quan có nghĩa vụ cung cấp thông tin phục vụ trao đổi thông tin thuế quốc tế:

Biện pháp khắc phục hậu quả (không phải phạt tiền): trường hợp đối tượng vi phạm không cung cấp thông tin, hoặc cung cấp thông tin không chính xác, không đầy đủ theo yêu cầu, cơ quan thuế áp dụng biện pháp buộc cung cấp đầy đủ, chính xác thông tin theo yêu cầu.

2.3. Điều 3 – Bổ sung cụm từ “Điều 19a” vào các điều khoản liên quan

Để đảm bảo tính đồng bộ trong toàn bộ hệ thống Nghị định 125/2020/NĐ-CP, Điều 3 bổ sung dẫn chiếu đến Điều 19a vào một loạt điều khoản khác:

• Khoản 6 Điều 2
• Điểm a, d khoản 4 Điều 7
• Điểm b khoản 3, điểm b khoản 4, điểm b khoản 5 Điều 32
• Điểm b, d khoản 1; điểm c, đ khoản 2 Điều 33
• Khoản 1 Điều 35

Xem thêm: Cách xử lý hóa đơn điện tử lập sai theo Thông tư 91/2026/TT-BTC

3. Nguyên tắc áp dụng văn bản để xử phạt

Theo nguyên tắc áp dụng văn bản quy phạm pháp luật quy định tại Điều 7 Nghị định 118/2021/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 68/2025/NĐ-CP và Nghị định 190/2025/NĐ-CP), việc áp dụng Điều 19a được xác định như sau:

• Hành vi vi phạm quy định tại Điều 19a được áp dụng kể từ thời điểm Nghị định 291/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành, tức ngày 21/7/2026.
• Nếu hành vi vi phạm đã kết thúc: áp dụng nghị định đang có hiệu lực tại thời điểm chấm dứt hành vi vi phạm để xử phạt.
• Nếu hành vi vi phạm đang được thực hiện: áp dụng nghị định đang có hiệu lực tại thời điểm phát hiện hành vi vi phạm để xử phạt.

Điều này có nghĩa doanh nghiệp có nghĩa vụ cung cấp thông tin thuế quốc tế phát sinh trước 21/7/2026 nhưng bị phát hiện vi phạm sau thời điểm này vẫn có thể bị áp dụng mức phạt mới theo Điều 19a.

4. Đối tượng chịu tác động từ Nghị định 291/2026/NĐ-CP

Căn cứ theo khoản 2 Điều 4 và Điều 19a, các nhóm đối tượng sau thuộc phạm vi điều chỉnh:

• Người nộp thuế, tổ chức, cá nhân: Thuộc diện có nghĩa vụ phải cung cấp thông tin cho cơ quan thuế phục vụ mục đích trao đổi thông tin thuế quốc tế (theo quy định pháp luật Việt Nam, các điều ước hoặc thỏa thuận quốc tế về thuế mà Việt Nam là bên ký kết/thành viên).
• Cơ quan quản lý nhà nước: Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.
• Cơ quan, tổ chức có thẩm quyền xử phạt: Cơ quan thuế các cấp và cán bộ thực thi nhiệm vụ kiểm tra, xử phạt vi phạm hành chính.

Xem thêm: Các trường hợp không phải xuất hóa đơn điện tử 2026

5. Các mức xử phạt về thuế, hóa đơn vẫn áp dụng theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP

Đây là nội dung chế tài mới mà Nghị định 291/2026 bổ sung vào Nghị định 125/2020: 

6. Doanh nghiệp và kế toán cần làm gì để hạn chế rủi ro bị xử phạt?

Để tránh gánh nặng tài chính và rủi ro pháp lý, doanh nghiệp nên chủ động thực hiện ngay 6 giải pháp sau: 

• Thiết lập quy trình “Phản hồi yêu cầu thuế” dưới 05 ngày: Doanh nghiệp cần chỉ định rõ Kế toán trưởng hoặc Chuyên viên thuế phụ trách tiếp nhận công văn từ cơ quan thuế.
• Chuẩn hóa dữ liệu và hồ sơ lưu trữ: Doanh nghiệp phải kiểm tra tính logic giữa Báo cáo tài chính hợp nhất, hợp đồng, chính sách giá và phân tích chức năng – rủi ro – tài sản. Đảm bảo dữ liệu giữa sổ sách kế toán, tờ khai thuế, hồ sơ giao dịch liên kết và báo cáo gửi cơ quan thuế. Đồng thời lưu giữ đầy đủ email, công văn đi/đến, biên bản.
• Lập “Nhật ký xử lý yêu cầu” (Log record): Tạo file theo dõi nội bộ (Excel/Google Sheets) quản lý toàn bộ quá trình trao đổi thông tin với cơ quan thuế.
• Đào tạo nội bộ về Điều 19a: Tổ chức tập huấn cho nhân sự bộ phận Kế toán, Pháp chế, Nhân sự, IT về các mức phạt mới tại Điều 19a. Lập checklist kiểm tra nội bộ cho từng nhóm hồ sơ báo cáo (CbCR, CRS, báo cáo giao dịch liên kết…).
• Rà soát nghĩa vụ hóa đơn điện tử, tránh “vi phạm kép”: Các doanh nghiệp phát sinh giao dịch quốc tế thường có khối lượng chứng từ lớn cần rà soát kỹ việc lập và phát hành hóa đơn đúng thời điểm, truyền dữ liệu điện tử lên cơ quan thuế đúng hạn, xử lý hóa đơn sai sót đúng quy trình pháp lý.
• Phối hợp chặt chẽ với đơn vị tư vấn thuế/kiểm toán: Đối với các doanh nghiệp FDI hoặc tập đoàn đa quốc gia cần chủ động tham vấn chuyên gia để xác định đúng cấp độ báo cáo CbCR hay CRS. Chuẩn bị dữ liệu từ sớm, tránh lập báo cáo gấp gáp và thống nhất phương án giải trình minh bạch.

Xem ngay: 3 Cách xử lý hóa đơn điện tử sai sót theo Thông tư 91/2026/TT-BTC từ 01/7/2026

7. EasyInvoice sẵn sàng đáp ứng quy định pháp luật mới

Để hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu vận hành và giảm thiểu tối đa các rủi ro xử phạt theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP cũng như Nghị định 291/2026/NĐ-CP, EasyInvoice đã sẵn sàng cập nhật các tính năng vượt trội:

• Chuẩn hóa phát hành hóa đơn: Hỗ trợ phát hành hóa đơn điện tử có mã và không có mã của cơ quan thuế theo đúng định dạng dữ liệu chuẩn của Tổng cục Thuế.
• Truyền dữ liệu tự động: Tự động truyền dữ liệu hóa đơn lên cơ quan thuế nhanh chóng, loại bỏ hoàn toàn rủi ro chậm hoặc quên truyền dữ liệu.
• Quản lý sai sót thông minh: Cho phép hủy, điều chỉnh, thay thế hóa đơn trực tiếp trên hệ thống kèm tính năng lưu vết đầy đủ (audit trail), phục vụ công tác giải trình minh bạch.
• Đồng bộ hệ sinh thái: Tích hợp mượt mà với các phần mềm kế toán EasyBooks, phần mềm quản lý bán hàng EasyPos giúp khớp đúng dữ liệu doanh thu, công nợ và thuế, hạn chế lệch số liệu sổ sách.

Việc cập nhật Nghị định 291/2026/NĐ-CP giúp bộ phận kế toán nâng cao năng lực quản trị rủi ro, khẳng định sự chuyên nghiệp trong công tác tuân thủ nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp. Bằng cách tuân thủ và phối hợp chặt chẽ với phần mềm hóa đơn điện tử EasyInvoice, kế toán hoàn toàn có thể chủ động kiểm soát tiến độ và loại bỏ mọi nguy cơ phạt vi phạm hành chính. 

EasyInvoice giúp doanh nghiệp và hộ kinh doanh triển khai hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền nhanh chóng, đáp ứng đầy đủ quy định tại Nghị định 254/2026/NĐ-CP. Phần mềm hỗ trợ phát hành hóa đơn chính xác, kết nối trực tiếp với cơ quan Thuế và tối ưu quy trình bán hàng cho nhiều ngành nghề.

EasyInvoice – Giải pháp hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền

• Đáp ứng đầy đủ quy định về hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền theo Nghị định 254/2026/NĐ-CP.
• Giao diện trực quan, dễ sử dụng, giúp phát hành hóa đơn nhanh chóng ngay trên máy tính tiền.
• Hỗ trợ phát hành hàng loạt hóa đơn, giảm thời gian xử lý và hạn chế sai sót.
• Tự động truyền dữ liệu hóa đơn đến Hệ thống thông tin quản lý thuế của Cục Thuế 24/7.
• Gửi hóa đơn điện tử qua email, SMS và nhiều phương thức khác ngay sau khi phát hành.
• Hỗ trợ tạo, phát hành và quản lý hóa đơn trên cả máy tính và thiết bị di động, giúp doanh nghiệp làm việc mọi lúc, mọi nơi.

Đăng ký dùng thử EasyInvoice ngay hôm nay để trải nghiệm giải pháp hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền nhanh chóng, an toàn và luôn cập nhật theo quy định mới nhất.

ĐĂNG KÝ DÙNG THỬ PHẦN MỀM HÓA ĐƠN ĐIỆN TỬ KHỞI TẠO TỪ MÁY TÍNH TIỀN

Video giới thiệu Phần mềm hóa đơn điện tử EasyInvoice

Liên hệ để được tư vấn về phần mềm hóa đơn điện tử

Zalo tư vấn mua hàng: https://zalo.me/softdreams

Website: https://easyinvoice.vn/

Email: info@softdreams.vn

Facebook: https://www.facebook.com/easyinvoice.vn